Jeep'in plug-in hibrit pickup segmentine iddialı girişi olması beklenen Wrangler Gladiator 4xe modelinin üretimi, Stellantis tarafından aniden iptal edildi. Bu şaşırtıcı karar, markanın elektrikli araç stratejilerini ve pazar koşullarına adaptasyonunu yeniden gözden geçirdiğini gösteriyor. Türkiye gibi pazarlar için potansiyel bir seçenek olabilecek bu aracın iptali, sektörde geniş yankı buldu.

Gladiator 4xe'nin Beklenen Çıkışı ve İptal Kararı

2024 yılı içinde piyasaya sürülmesi planlanan Wrangler Gladiator 4xe, Jeep'in Wrangler ve Grand Cherokee modellerinden sonraki üçüncü plug-in hibrit aracı olacaktı. Ancak Stellantis'in tedarikçilere gönderdiği mektuplarla birlikte, bu projenin tüm faaliyetlerinin ve anlaşmalarının derhal sonlandırıldığı bildirildi. Bu, Stellantis'in son iki hafta içinde iptal ettiği ikinci model oldu; daha önce de Ram 1500 REV tam elektrikli pickup projesi durdurulmuştu. Bu durum, piyasa koşullarına adaptasyon sürecinde zorlanan tek markanın Stellantis olmadığını; Nissan'ın da Ariya modelinin ABD pazarındaki üretimini geçici olarak durdurma kararı alması gibi örneklerle, küresel otomotiv sektöründeki genel bir yeniden konumlanma eğilimini gösteriyor. Nitekim, otomotiv dünyasının köklü markalarından Porsche'nin dahi 2030 yılına kadar araç satışlarının %80'ini elektrikliye dönüştürme gibi iddialı planlarından uzaklaşarak geçiş sürecinde hibritlere odaklanacağını duyurması ve amiral gemisi elektrikli SUV'u K1'i ilk etapta içten yanmalı ve plug-in hibrit seçeneklerle piyasaya sürme kararı alması, bu eğilimin en çarpıcı örneklerinden biri. Bu stratejik dönüşüm hakkında daha fazla bilgi için Porsche'nin Amiral Gemisi Elektrikli SUV'unun Gecikmesi ve Strateji Değişikliği başlıklı haberimize göz atabilirsiniz.

Amerika pazarı için uygun fiyatlı, araziye uyumlu ve şehir içinde elektrikle sürüş imkanı sunan bir plug-in hibrit pickup beklentisi, bu iptal ile adeta buharlaştı. Çinli alıcıların birkaç yıldır sahip olduğu bu tür bir araca Amerikalılar ve dolayısıyla diğer global pazarların erişimi şimdilik mümkün olmayacak gibi görünüyor.

İptalin Arkasındaki Nedenler: Pazar Dinamikleri ve Stellantis'in Zorlu Dönemi

Jeep Wrangler Gladiator 4xe'nin iptali aslında çok da sürpriz olmadı. Benzinli Gladiator modelinin satış rakamları son yıllarda önemli düşüşler gösterdi:

• ABD Satışları: 2021'de yaklaşık 90.000 adetten, geçen yıl 42.123 adede geriledi.
• Kanada Teslimatları: 2022'deki 4.985 adetten, geçen yıl sadece 2.368 modele düştü.

Halihazırda tam elektrikli pickup'ların bile kamuoyunun ilgisini çekmekte zorlandığı bir pazarda, plug-in hibrit bir versiyon eklemek, Stellantis için maliyetli bir hata olabilirdi. Zira yüksek ithalat maliyetleri, federal emisyon düzenlemelerindeki geri çekilmeler ve Çin'den ithal edilen araçlara uygulanan gümrük vergileri gibi faktörler, elektrikli araç pazarında genel bir belirsizlik yaratıyor. Bu belirsizlik, Porsche gibi markaların da elektrikli motorlar yerine içten yanmalı ve plug-in hibrit seçeneklere yönelmesinde, yüksek performanslı ve ultra lüks segmentte pil destekli süper otomobillere olan ilginin beklentilerin altında kalmasında ve içten yanmalı motorların sunduğu duyusal deneyimlerin (egzoz sesi, motor devri) eksikliğinde kendini gösteriyor. Ayrıca yüksek satın alma fiyatları, uzun kredi süreleri, ikinci el değer kaybı, benzinli rakiplerine kıyasla ortalama %49 daha yüksek sigorta primleri ve %22 daha pahalı onarım giderleri gibi faktörler de EV benimsenmesini yavaşlatan temel etkenler arasında yer alıyor. ABD'deki ithalat tarifeleri, Çin'deki lüks harcamaların azalması ve gelişmekte olan pazarlarda (Hindistan, Orta Doğu, Doğu Avrupa) elektrikli araçların yüksek satın alma maliyetleri, şarj altyapısı yetersizlikleri ve menzil endişesi gibi makroekonomik faktörler de bu stratejik yeniden yapılanmayı tetikleyen başlıca nedenler arasında. Hatta ABD'de federal vergi kredisinin sona ermesiyle birlikte BMW'nun elektrikli araç kayıtlarında %37, Mercedes-Benz'in ise %29'luk bir düşüş yaşaması, pazarın genel zorluklarına işaret ediyor. Nissan Ariya'nın ABD üretiminin durdurulmasında da etkili olan bu dinamikler, Polestar 5 gibi diğer iddialı elektrikli modellerin dahi bazı pazarlara girişini imkansız hale getiriyor. Şirket, satışların genel olarak düşüş gösterdiği ve CEO değişikliği yaşadığı bu dönemde, ürün stratejisini karlılık odaklı yeniden düzenleme yoluna gidiyor.

Gelecek ve Türkiye Pazarı İçin Olası Etkileri

Jeep Wrangler Gladiator 4xe'nin iptali, Stellantis'in elektrikli ve hibrit araç yol haritasında önemli bir değişikliğe işaret ediyor. Şirket, Ram 1500 REV'in tam elektrikli versiyonunu iptal edip menzil artırıcı Ram 1500'e odaklanırken, Jeep için de benzer bir strateji izlenebilir. Türkiye gibi pazarlarda vergi avantajları nedeniyle hibrit ve plug-in hibrit araçlara olan ilgi artarken, bu segmentteki seçeneklerin azalması tüketicileri farklı markalara yönlendirebilir.

Bu gelişmeler, otomotiv endüstrisinin elektrikli dönüşüm sürecinde karşılaştığı zorlukları ve pazarın ne kadar dinamik olduğunu bir kez daha gözler önüne seriyor. Üreticiler, bir yandan regülasyonlara uyarken, diğer yandan da tüketici talepleri ve ekonomik gerçeklikler arasında denge kurmak zorunda kalıyor. Bu zorluklar, elektrikli araç pazarında yüksek işlem fiyatları, ikinci el piyasasında değer düşüşü, benzinli rakiplerine kıyasla ortalama %49 daha yüksek sigorta primleri ve %22 daha pahalı onarım giderleri gibi faktörlerle kendini gösteriyor. Ayrıca, bu karmaşık geçiş sürecinde, şarj edilebilir hibrit araçların (PHEV) çevresel faydalarının resmi iddialardan çok daha uzak olabileceğine dair veriler de ortaya çıkıyor. Avrupa Çevre Ajansı (EEA) raporlarına göre, PHEV'lerin gerçek dünya CO2 emisyonları, üreticilerin açıkladığı resmi rakamların beş katına kadar çıkabiliyor. Bu durum, Avrupa Birliği'nin PHEV'ler için emisyon test metodolojilerini sıkılaştırma girişimleriyle birlikte, otomotiv sektörünün direncini de beraberinde getiriyor. Avrupa Otomobil Üreticileri Birliği (ACEA) Başkanı ve Mercedes-Benz CEO'su Ola Källenius gibi önemli isimler, bu değişikliklere karşı çıkarak AB'ye lobi faaliyetlerinde bulunmuş, hatta 2035 karbon hedeflerinin "uygulanabilir olmadığını" belirtmişlerdir. Stellantis gibi firmaların da AB'nin 2035 emisyon hedeflerini "gerçek dışı" olarak nitelendirmesi, sektördeki bu karmaşık tabloyu daha da belirginleştiriyor. Küresel EV batarya üretim kapasitesinin tahmini talebin çok üzerinde kalması bir arz fazlası yaratırken, ABD'de Tesla'nın pazar payının düşmesi, Stellantis ve Volkswagen gibi köklü devlerin hibrit modellere daha fazla yönelme kararı alması, General Motors'un lüks elektrikli modellerinin üretimini geçici olarak durdurması ve Porsche'nin EV batarya hücresi üretim planlarını askıya alması gibi gelişmeler, batılı otomotiv devlerinin de zorlandığını gösteriyor. Nitekim Mercedes-AMG, Bentley, Aston Martin, Lotus gibi ultra lüks markalar da tamamen elektrikli filo hedeflerinden uzaklaşırken, Bugatti, Rimac, Koenigsegg ve Lamborghini gibi süper spor otomobil üreticileri, müşterilerin tamamen elektrikli hypercar'lara ilgi göstermediğini ve içten yanmalı motoru tercih ettiğini belirtiyor. Hatta Ferrari'nin bile yüksek performanslı EV'lere 'sıfır' talep olduğu yönünde endişeler taşıdığı rapor ediliyor. Tüm bu gelişmeler ve ultra lüks otomobil markalarının elektrikli araç stratejilerindeki geri adımları hakkında daha detaylı bilgi için Ultra Lüks Otomobil Markaları Elektrikli Gelecekten Geri Adım mı Atıyor? başlıklı haberimize göz atabilirsiniz.

Otomotiv sektöründeki bu stratejik değişiklikler ve elektrikli araç pazarındaki dinamikler hakkında daha derinlemesine bilgi için Nissan Ariya'nın ABD Üretiminin Durdurulması ve EV Pazarı Stratejileri başlıklı haberimizi okuyabilirsiniz.

Haberin orijinal kaynağı için: InsideEVs.com