Jeff Bezos’un uzay girişimi Blue Origin, uzay endüstrisi için kritik öneme sahip bir başarıya imza attı. Şirket, devasa New Glenn roketinin ana güçlendiricisini (booster) sadece ikinci denemesinde Atlantik Okyanusu'ndaki bir insansız platforma başarıyla indirmeyi başardı. Bu başarı, onları Elon Musk’ın SpaceX’inden sonra bu zorlu görevi gerçekleştiren ikinci şirket konumuna taşıdı.
Bu kritik iniş denemesi, sadece New Glenn’in gelecekteki görevler için uygun maliyetli, yeniden kullanılabilir bir sistem olma yolunda attığı ilk büyük adım değil; aynı zamanda roketin ticari yük taşıma kabiliyetini de kanıtladı. Fırlatmadan yaklaşık 34 dakika sonra, New Glenn’in üst aşaması, NASA için tasarlanan ve Kızıl Gezegen’in atmosferini incelemek üzere Mars’a gidecek olan iki adet uzay aracını başarıyla yörüngeye yerleştirdi.
Tekrar Kullanılabilirliğin Önemi ve SpaceX Rekabeti
Bu ikili başarı, uzay endüstrisi için büyük yankı uyandırdı. New Glenn gibi devasa bir sistemin henüz ikinci fırlatışında hem inişi gerçekleştirmesi hem de ticari yükü ulaştırması, Blue Origin'i, Falcon 9 ve Falcon Heavy ile pazarın büyük kısmına hakim olan SpaceX’e karşı güçlü bir rakip olarak konumlandırıyor. Uzay endüstrisinin bu başarıya tepkisi de dikkat çekiciydi; hatta SpaceX CEO’su Gwynne Shotwell ve Elon Musk, sosyal medya üzerinden yaptıkları paylaşımlarla Blue Origin'i tebrik etti.
“New Glenn’in güçlendiricisini karaya indirme yeteneği, roket sisteminin yeniden kullanılabilirliğini sağlamada hayati bir adımdır. Bu, müşteriler için fırlatma maliyetlerini önemli ölçüde düşürerek uzaya erişimi demokratikleştiren bir teknolojidir.”
Başarıya Giden Zorlu Yol ve Gecikmeler
New Glenn’in bu ikinci uçuşu kolay gerçekleşmedi. Ocak ayındaki ilk uçuşta Blue Origin, güçlendiriciyi karaya indirmeyi denemiş, ancak bu deneme insansız gemiye inmeden önce yaşanan bir patlamayla sonuçlanmıştı. Federal Havacılık İdaresi (FAA) ile yapılan kapsamlı incelemeler ve düzeltmelerin ardından şirket, ikinci denemeye odaklandı.
İkinci fırlatma için ilkbahar ayları hedeflense de, teknik aksaklıklar ve son olarak Pazar günü fırlatma rampasına ulaştıktan sonra yaşanan hava muhalefeti ve güneş fırtınaları nedeniyle sürekli ertelendi. Roket, nihayet 13 Kasım 2025 Perşembe günü, ABD saatiyle yaklaşık 15:55’te Florida, Cape Canaveral'daki Fırlatma Kompleksi 36’dan başarılı bir şekilde havalandı.
Uçuşun Teknik Aşamaları
- Uçuştan yaklaşık dört dakika sonra, ikinci aşama ayrıldı ve uzaya doğru yoluna devam etti.
- 189 feet (yaklaşık 57.6 metre) uzunluğundaki New Glenn güçlendiricisi, Dünya'ya geri dönüş yolculuğuna başladı.
- Yaklaşık 10 dakika süren otonom inişin ardından güçlendirici, platforma başarılı bir şekilde yumuşak iniş yaptı.
Eleştirel Bakış: Asıl Zorluk Şimdi Başlıyor
Blue Origin’in inişi gerçekleştirmesi büyük bir zafer olsa da, yeniden kullanılabilirlik döngüsünün en zorlu kısmı henüz kanıtlanmadı. SpaceX, roketlerini indirmenin yanı sıra onları hızlı ve düşük maliyetle yenileyip defalarca fırlatma yeteneğini (refurbishment) göstermiştir. Blue Origin’in ticari pazarda rekabet edebilmesi için, indirilen güçlendiriciyi onarıp kısa sürede yeniden fırlatma kapasitesini kanıtlaması gerekiyor. Bu, NASA’nın Ay programları (Artemis) için hayati önem taşıyan bir gerekliliktir, zira NASA Yöneticisi Sean Duffy, Ay'a dönüş programlarının yavaş ilerlemesi nedeniyle yakın zamanda SpaceX'i eleştirmişti. Blue Origin CEO'su Dave Limp, bu süreci hızlandırmak için 'elinden geleni yapacağını' belirtmişti.
Bu fırlatma, Blue Origin’in Ay’a iniş aracı geliştirme ve ticari uzay pazarında lider olma hedeflerine ulaşmasında büyük bir ilerleme kaydettiğini gösteriyor.
