Elektrikli dikey iniş ve kalkış (eVTOL) araçları geliştiren Alman girişimi Lilium, yaklaşık bir yıl önce operasyonlarını durdurmuş ve iflas başvurusunda bulunmuştu. Şirketin milyarlarca dolarlık yatırım çekmesine rağmen ürünü ticarileştiremeden nakit sıkıntısı yaşaması, sektördeki risklerin somut bir örneğiydi. Ancak Lilium'un teknolojisi tamamen kaybolmadı. Şirketin varlıkları, küresel eVTOL pazarındaki devlerin hedefi haline geldi.

Yoğun bir rekabet sürecinin ardından, Amerikalı rakip Archer Aviation, Lilium'un tüm kritik patent portföyünü satın alarak büyük bir stratejik zafer elde etti. Bu satın alma, sadece Archer'ın fikri mülkiyetini güçlendirmekle kalmıyor, aynı zamanda gelecekteki eVTOL tasarım ve üretim süreçlerinde kritik bir avantaj sağlıyor.

Büyük İddialarla Başlayan Hikayenin Son Perdesi

2015 yılında kurulan Lilium, havacılık dünyasında iddialı bir oyuncuydu. Şirket, 100 km/s hıza ulaşabilen dikey kalkış ve iniş yapabilen araçlar geliştiriyordu. 2021 yılında, bir SPAC (Özel Amaçlı Birleşme Şirketi) olan Qell ile birleşerek Nasdaq’da halka açıldı. Tencent gibi yüksek profilli yatırımcıları ve Suudi Arabistan’dan 100 elektrikli jetlik sipariş gibi önemli ticari anlaşmaları güvence altına almasına rağmen, Lilium ürün teslimatından çok önce tüm nakitini tüketti. Şirketi yeniden yapılandırma çabaları da sonuç vermeyince, varlıklar rekabetçi bir ihale süreciyle satışa çıkarıldı.

Patent Savaşında Rakipler Geride Kaldı

Lilium’un patentleri için düzenlenen açık artırma, sektördeki fikri mülkiyetin ne kadar değerli olduğunu gösterdi. Archer Aviation, ihaleyi kazanarak Ambitious Air Mobility Group ve bir diğer önemli ABD merkezli rakip olan Joby Aviation’ı geride bıraktı. Joby Aviation, ihaleye katıldığını doğruladı. Bu durum, patentlerin sadece teknolojik değerinin değil, aynı zamanda rakiplerin eline geçmesini engelleme stratejisinin de ne kadar önemli olduğunu ortaya koyuyor.

Archer sözcüsüne göre, eklenen bu 300 yeni patent, şirketin 1.000’den fazla küresel patent varlığından oluşan fikri mülkiyet portföyüne ‘güçlü bir ek’ teşkil ediyor. Bu, Archer’ın gelecekteki olası patent ihlali davalarına karşı da güvence sağlayan bir hamledir.

Archer’ın Stratejik Vizyonu: Air Taxi’den Daha Fazlası

Archer Aviation, tıpkı Lilium gibi 2021 yılında bir SPAC birleşmesi yoluyla halka açılmış ve başlangıçta büyük şehirler için bir hava taksi ağı geliştirmeye odaklanmıştı. Ancak Lilium’un patentlerinin satın alınması, Archer’ın misyonunun ötesine geçebileceğine dair güçlü ipuçları veriyor. Özellikle Lilium’un geliştirdiği elektrikli kanallı fan (ducted fan) teknolojileri, Archer’ın mevcut hava taksi modelinin ötesinde, daha hafif spor veya bölgesel elektrikli uçuş uygulamaları için ideal olabilir.

Şeytanın Avukatlığı: Bu Satın Alma Ne Anlama Geliyor?

Archer’ın bu kadar yüksek bir bedeli (21 milyon dolar) sadece patentler için ödemesi, iki temel amaca hizmet ediyor olabilir:

• Teknolojik Hızlanma: Lilium'un yüksek voltaj sistemleri ve gelişmiş uçuş kontrol patentleri, Archer'ın Ar-Ge sürecini hızlandırarak pazara giriş süresini kısaltabilir.
• Rakip Engelleme: Özellikle Joby Aviation gibi doğrudan rakiplerin bu kritik teknolojilere erişimini kalıcı olarak engellemek, gelecekteki pazar hakimiyeti için hayati bir adımdır.

Ayrıca Archer, geçtiğimiz Aralık ayında silah üreticisi Anduril ile kritik savunma uygulamaları için hibrit gaz ve elektrikle çalışan VTOL araçları geliştirmek üzere özel bir anlaşma da dahil olmak üzere bir savunma programı eklemişti. Lilium’un sağlam mühendislik çözümlerini içeren patentler, bu yeni ve kârlı savunma segmentindeki Ar-Ge çalışmalarına da önemli katkılar sağlayabilir.

eVTOL Geleceği ve Fikri Mülkiyetin Rolü

Lilium’un hazin sonu, eVTOL sektöründeki yüksek maliyetli Ar-Ge süreçlerinin ne kadar riskli olduğunu gösterse de, şirketlerinin iflası bile geride kalan fikri mülkiyetin ne kadar değerli olduğunu kanıtlıyor. Archer Aviation’ın bu stratejik satın alması, pazarın konsolide olmaya başladığını ve büyük oyuncuların, mali sıkıntı yaşayan rakiplerin değerli varlıklarını hızla kaparak güçlerini pekiştirdiğini işaret ediyor.

Ancak sektördeki bu risklere rağmen, yatırımcıların eVTOL geleceğine olan güveni devam ediyor. Nitekim, elektrikli dikey iniş ve kalkış araçları alanında faaliyet gösteren bir diğer önemli oyuncu olan Beta Technologies, yakın zamanda halka arz (IPO) sürecini resmileştirdi. Şirket, bu arzdan 825 milyon dolara kadar fon sağlamayı hedefliyor ve bu hedefe ulaşılması halinde piyasa değerinin 7.2 milyar dolara yaklaşması bekleniyor. Bu büyük ilgi, Beta Technologies’in geleneksel girişim sermayesi (VC) fonlarını kullanmak yerine, Fidelity ve Katar Yatırım Otoritesi gibi kurumsal yatırımcılardan 1.15 milyar dolar toplamış olmasıyla da dikkat çekiyor. Sektördeki büyük fonlama ve pazar beklentileri hakkında daha fazla bilgiye Beta Technologies'in 825 milyon dolarlık elektrikli uçak IPO girişimi haberimizden ulaşabilirsiniz.

Kaynak: Orijinal haber metnine TechCrunch platformunda erişebilirsiniz. (Lilium Teknolojisi Archer'da Yaşamaya Devam Ediyor)