Modüler bilgisayar pazarının öncü isimlerinden Framework, yakın zamanda bellek (RAM) fiyatlarında artışa gitmek zorunda kalacaklarını duyurdu. Ancak bu duyuru, yalnızca kendi maliyet artışlarını belirtmekle kalmadı; aynı zamanda sektör devleri Dell ve Apple'ı, mevcut küresel bellek tedarik krizini (RAMpocalypse olarak da adlandırılıyor) 'müşterileri soymak' için bir bahane olarak kullanmakla sert bir dille eleştirdi. Bu krizin temelinde, yapay zeka (AI) talebinin patlamasıyla DRAM yonga fiyatlarının 2025 sonundan 2026'nın ilk yarısına kadar her çeyrekte %30 ila %50 oranında artması bekleniyor.

Framework, X platformu (eski adıyla Twitter) üzerinden yaptığı açıklamada, “Yakın zamanda bellek fiyatlarımızı artırmamız gerekecek, ancak bunu @Dell'in yaptığı gibi ve @Apple'ın normu olarak gördüğümüz gibi müşterileri soymak için bir bahane olarak kullanmayacağız,” ifadelerini kullandı.

Dell Suçlaması ve Görüntüdeki Farklılıklar

Framework'ün bu eleştirisi, özellikle Max Tech YouTube kanalının yöneticisi Vadim Yuryev'in Dell XPS 13 modelindeki bir bellek yükseltme fiyatını gösteren ekran görüntüsüne yanıt olarak geldi. Yuryev'in paylaştığı görselde, 16 GB RAM'den 32 GB'a geçiş için Dell'in 550$ gibi astronomik bir ek ücret talep ettiği görülüyordu. Sektör kaynaklarına göre Dell, Aralık ortası gibi erken bir tarihte fiyatlarını yüzde 20'ye varan oranlarda artırabileceğini belirtiyor.

Ancak Nexus haber ekibinin yaptığı incelemeler, Dell'in resmi sitesinde aynı modelin 16 GB'dan 32 GB'a yükseltme maliyetinin aslında 150$ civarında olduğunu ortaya koydu. Bu büyük farkın kaynağı, muhtemelen Dell'in karmaşık indirim sistemleri ve donanım paketleme stratejilerinden kaynaklanıyor.

Teknoloji uzmanları, bu tür farklılıkların, kullanıcı belirli bir konfigürasyonu seçtiğinde, sistemin zorunlu olarak daha pahalı bir işlemci veya SSD gibi ek bileşenleri de sepete eklemesinden kaynaklanabileceğini belirtiyor. Bu durum, bellek ücretinin sanki çok yüksekmiş gibi görünmesine neden olabilir, ancak gerçekte bu, bir paketleme stratejisidir. Yine de, Dell'in konfigürasyon seçimlerini bu kadar karmaşık yapması, ortalama bir alıcı için kafa karıştırıcı ve eleştiriye açık bir uygulama olmaya devam ediyor. Bu karmaşık yapı, depolama çözümlerinde yaşanan yeniliklerin (örneğin SIM kart boyutunda 2 TB NVMe SSD Biwin CL100 gibi) tüketicilere daha açık ve anlaşılır maliyet avantajları sunma potansiyelini gölgede bırakıyor.

Apple'ın Şeffaf 'Kötülüğü'

Framework'ün Apple eleştirisinde ise daha haklı olduğu görülüyor. Apple'ın bellek fiyatlandırması, Dell'in aksine son derece şeffaf, ancak bu şeffaflık fiyatların 'kötü' olduğunu gizlemiyor. Mevcut piyasa koşulları öncesinde dahi, Apple, MacBook Air M4 gibi modellerde 16 GB'dan 32 GB'a RAM yükseltmesi için tutarlı bir şekilde 400$ talep ediyor. Bu fiyatlandırma, piyasada beklenen büyük bellek fiyat artışlarından bağımsız olarak uzun süredir devam eden bir uygulamadır.

Bellek Krizi ve Tüketiciye Etkileri

Bu tartışmanın arka planında, yapay zeka (AI) talebi nedeniyle DRAM yonga fiyatlarının 2025 sonundan 2026'nın ilk yarısına kadar her çeyrekte %30 ila %50 oranında artması beklenen küresel bellek krizi yatıyor. Framework'ün kendi bellek fiyatlarını artırma kararı, bu genel eğilimin bir yansımasıdır. Lenovo'nun ise mevcut fiyat tekliflerinin tamamının 1 Ocak 2026 itibarıyla geçerliliğini yitireceği uyarısını yapması, krizin etkilerinin 2026'ya sirayet edeceğini gösteriyor. Şu anda Framework, 16 GB'dan 32 GB'a yükseltme için 80$ talep ediyor, ancak bu fiyatın da Dell'in mevcut aralığına yaklaşması bekleniyor.

Eleştirel Bakış Açısı: Framework'ün pozisyonu, modülerlik ve onarılabilirlik savunucusu olarak takdire şayandır. Ancak Dell'i doğrudan 'fahiş fiyat uygulamakla' suçlarken, kendi fiyatlandırma stratejilerinin de piyasa zorlukları karşısında esnek kalmayacağını kabul etmesi, markanın 'tüketiciyi koruma' iddiasını dengelemesi gereken bir noktadır. Öte yandan, Apple'ın yüksek fiyatları sabit tutması, kriz öncesinde bile yüksek kâr marjı güttüğünü ve RAM'in hâlâ en kârlı donanım yükseltmelerinden biri olduğunu kanıtlıyor.

Sonuç olarak, bellek fiyatlarındaki artış kaçınılmaz görünüyor. Tüketiciler, Dell'in karmaşık fiyat yapısı ile Apple'ın şeffaf ancak yüksek fiyatları arasında sıkışmış durumda. Framework'ün modüler yaklaşımı, kullanıcıların bileşenleri dışarıdan daha uygun fiyata alabilme esnekliğini sunsa da, üreticinin kendi satış fiyatları da pazar dinamiklerine ayak uydurmak zorunda kalacak. Bu gelişmeler, Lenovo, HP ve Dell gibi büyük üreticilerin de fiyat artışlarına hazırlandığı bir döneme işaret ediyor.

Daha derinlemesine analiz ve sektördeki bu fiyatlandırma tartışmalarının detayları için, bu konuyu ele alan orijinal kaynağı inceleyebilirsiniz. Bu gelişme, donanım maliyetlerinin gelecekteki hesaplamalarını yeniden gözden geçirmeyi gerektiriyor.

Kaynak: Orijinal haber ve detaylı inceleme için PC Gamer'ın kapsamlı analizini okuyun.